صفحه اصلی / سلامت / علت ریفلاکس یا سوزش سردل چیست؟ – راههای جلوگیری و درمان ریفلاکس

علت ریفلاکس یا سوزش سردل چیست؟ – راههای جلوگیری و درمان ریفلاکس

ریفلاکس معده چیست ؟

بیماری ریفلاکس معده یا سوزش سردل یک اختلال گوارشی نسبتاً معمولی است، که در اثر وارد شدن اسید معده به مری و دهان ایجاد می‌شود.

یک دریچه بین مری و معده وجود دارد که اجازه می‌دهد غذا به داخل معده وارد شود. اما مانع بازگشت آن به مری می‌شود. این دریچه اسفنکتر مری بالایی (LES) نامیده می‌شود. که مانع از ورود اسید معده به مری شده، اما وقتی LES ضعیف می‌شود یا به درستی بسته نمی‌شود، ریفلاکس رخ می‌دهد.

خطرات ریفلاکس معده:

اسید هیدروکلریک یک ماده شیمیایی بسیار خورنده است و دارای کاربردهای صنعتی می‌باشد. اگر آن را روی پوست بریزید، پوست شما را می‌سوزاند.

در معده اسید هیدروکلریک وجود دارد. البته دیواره‌های معده قدرت تحمل آن را دارند و آسیب نمی‌بینند. اما با ریفلاکس این اسید به سمت مری حرکت می‌کند و از آنجا که مری قدرت تحمل آن را ندارد؛ ما احساس سوزش و درد در ناحیه قفسه سینه می‌کنیم. اگر این برگشت اسید به مری مکرر انجام شود، در دراز مدت باعث ایجاد زخم و سرطان در مری می‌شود. همچنین وارد شدن این اسید به دهان، باعث آسیب رسیدن به دندان‌ها و لثه می‌شود.

اگر ریفلاکس شما بیش از دو بار در هفته به مدت بیش از ۳ هفته متوالی اتفاق می افتد، حتما به پزشک مراجعه کنید. در غیر اینصورت با درمان خانگی می‌توانید ریفلاکس خود را کنترل و درمان کنید.

خطرات ریفلاکس معده

درمان ریفلاکس:

درمان قطعی برای ریفلاکس وجود ندارد. چراکه پاسخ بدن هر فرد به آن متفاوت است. درواقع لیستی طولانی از پیشنهادات وجود دارد که برای درمان سوزش سردل توصیه می‌شود. اما باید بدانید که هریک از این رژیم‌ها و مواد غذایی که پیشنهاد می‌شود؛ در هر فردی متفاوت است. ممکن است یک رژیم برای یک فرد مؤثر باشد و ریفلاکس‌ معده او را درمان کند، اما همان رژیم برای فرد دیگری ناکارآمد باشد. پس اگر دچار ریفلاکس هستید؛ باید مواد غذایی مفید و مضر برای آن را بشناسید و با مصرف آنها و توجه به اینکه کدام باعث ایجاد ریفلاکس در شما می‌شود و کدام حال شما را بهتر می‌کند برای خودتان رژیم غذایی تایین کنید.

رابطه ریفلاکس و چاقی:

افردی که دارای اضافه وزن هستند؛ احتمال اینکه به ریفلاکس دچار شوند، بیشتر است. بنابراین چاقی دلیل ریفلاکس نیست! چرا که افراد چاق زیادی هستند که به بیماری ریفلاکس دچار نیستند و همچنین افراد لاغر زیادی هستند که از سوزش سردل رنج می‌برند بنابراین چاقی عامل تشدید کننده ریفلاکس است.

علائم ریفلاکس :

شما ممکن است یکی و یا چند مورد از علایم ریفلاکس را داشته باشید. همانطور که ذکر شد، علائم سوزش سر دل ممکن است از فرد به فرد متفاوت باشد.

برای اکثر افراد، ریفلاکس باعث احساس سوزش و درد در ابتدای معده می‌شود. فرد احساس سوزش در قفسه سینه می‌کند و یا اینکه احساس می‌کند که غذا در گلویش گیر کرده. و همچنین به دنبال اینها ممکن است احساس تهوع و یا شدیدتر تهوع داشته باشد.

برخی دیگر از نشانه های ریفلاکس معده :

سکسکه
لرزیدن
سرفه خشک
گلو درد
تغییر صدا و کلفت شدن صدا و ایجاد صدای غرغر در موقع حرف زدن یا گریه کردن (برای کودکان)
بی اشتهایی

این علائم با توجه به هر فرد، ممکن است بلافاصله پس از غذا خوردن، بدتر شود. برای برخی افراد، علائم در طول شب بدتر است. البته افرادی که سوزش سر دل را در طول شب تجربه می کنند؛ با افزایش سطح سر خود در هنگام خواب و با اجتناب از خوردن غذا قبل از خواب، می‌توانند ریفلاکس خود را کنترل کنند.

از آنجا که ریفلاکس یک اختلال گوارشی است، با تغییرات رژیم غذایی و شیوه زندگی می‌توان تا حد زیادی به درمان آن، کمک کرد.

غذاهایی که ممکن است سوزش سر دل را بدتر کنند عبارتند از:

۱گوشت قرمز:

گوشت قرمز دارای کلسترول و اسیدهای چرب بالا است که ریفلاکس را افزایش می‌دهد.


۲-
روغن و غذاهای پر چرب: 

این غذاها ممکن است اسفنکتر یا همان درچه بین معده و مری را شل کنند. غذاهای پرچرب، به ویژه آنهایی که حاوی چربی‌های ترانس هستند، می‌توانند به دلیل مقدار زیادی اسید مورد نیاز برای هضم آنها، باعث ریفلاکس شوند. غذاها با چربی بالا، با کاهش فشار LES و تأخیر در تخلیه معده، می‌توانند منجر به ریفلاکس شوند.

۳- نمک:

نمک در مقادیر زیاد، ریفلاکس را تشدید می‌کند. افراد دچار سوزش سردل، بهتر است که از نمک طبیعی یا همان نمک دریا استفاده کنند.

۴- شکلات :

باعث تحریک اسید معده می‌شود.

۵- نعنا:

باعث تحریک اسید معده می‌شود.

۶- نوشیدنی های گازدار؛

۷- نوشیدنی های اسیدی مانند آب پرتقال و قهوه؛

۸- غذاهای اسیدی مانند سس گوجه فرنگی؛

۹- غذاهای تند؛

۱۰- غذای بسیار داغ و مایع:

بهتر است قبل از مصرف مواد غذایی و نوشیدنی‌های داغ صبر کنیم تا آنها خنک شوند. زیرا مواد بسیار گرم باعث زخم معده و روده شده و این می‌تواند علایم سوزش سردل را تشدید کند.

۱۱- غذاهای غنی از کلسیم مانند شیر و پنیر:

چرا که آنها نیز دارای دارای چربی اشباع هستند.
عامل اصلی ریفلاکس در نوزادان و ریفلاکس در کودکان شیر گاو است. مطالعات زیادی رابطه بین حساسیت به شیر گاو و ایجاد ریفلاکس در نوزادان را نشان می‌دهد. که مهم‌ترین نشانه های ریفلاکس در نوزادان را میتوان به موارد زیر اشاره کرد:

  • بی‌اشتهایی در کودک،
  • عدم توانایی در مکیدن پستان مادر بخصوص در هنگام بیداری،
  • بی قراری و ایجاد صدای غرغر در هنگام گریه کردن کودک مانند اینکه چرک در گلوی کودک وجود دارد.
  • عدم تحمل گرما

بهترین راه درمان ریفلاکس در نوزادان این است که:

  • مادر از مصرف لبنیات مانند شیر، ماست، کره و پنیر اجتناب کند و برای دریافت کلسیم خود مواد غذایی دیگر که دارای کلسیم بالایی هستند؛ را استفاده کند. یا از قرص کلسیم استفاده کند.
  • کودک خود را بعد از شیر دادن حداقل نیم ساعت نخوابانید
  • حتما آروغ نوزاد را بگیرید
  • در هنگام خواب او را به پهلو خوابانده و یک بالش زیر سرش قرار دهید.
  • همچنین از دادن مقدار زیادی شیر در یک وعده خودداری کنید. اما دفعات شیردهی را افزایش دهید.

البته توصیه می‌کنیم اگر تشخیص دادید که کودک شما دارای ریفلاکس می‌باشد و با خوردن شیر و سایر لبنیات بی‌قراری کودک شما افزایش می‎یابد. برای عدم مصرف لبنیات و پیدا کردن یک جایگزین مناسب، با پزشک خود مشورت کنید. چرا که بدن شما و کودکتان به کلسیم نیاز دارد و لبنیات منبع اصلی تأمین کلسیم می‌باشند. البته این حساسیت به شیر که موجب ایجاد ریفلاکس در شیرخواران می‌شود؛ معمولاً بعد از هفت ماهگی تا هشت ماهگی درمان شده و مادر می‌تواند مصرف شیر گاو و سایر لبنیات را شروع کند.

ریفلاکس در شیرخواران

همانطور که قبلاً گفتیم؛ ممکن است یک فرد با خوردن شیر یا گوشت دچار ریفلاکس نشود. اما باخوردن قهوه سوزش سردل پیدا کند. شما باید به بدن خود توجه کنید و غذاهایی که برای شما ایجاد ناراحتی می‌کنند؛ را بشناسید. و از مصرف آنها پرهیز کنید.

درمان ریفلاکس:

برای درمان خانگی ریفلاکس مواد غذایی زیر را پیشنهاد می‌کنیم:

زنجبیل:

یکی از مؤثرترین دمنوش‌ها برای درمان سوزش سردل استفاده از چای زنجبیل می‌باشد. زنجبیل با خاصیت ضدالتهابی که دارد،  شما را خیلی سریع تسکین می‌دهد. مقداری زنجبیل در چای بریزید و اجازه دهید، ۱۵ دقیقه دم بکشد و بعد نوش جان کنید.

موز:

میوه‌های اسیدی مثل پرتقال، گریپ فروت یا انواع توت‌ها می‌توانند ریفلاکس را تشدید کنند. اما مواد غذایی قلیایی با pH بالاتر نشان داده شده است که باعث کاهش اسید معده و  همچنین رفع سوزش سردل می‌شوند. موز یکی از قلیایی‌ترین میوه‌ها است. بنابراین برای درمان سوزش سردل مفید است.

ماست:

برای کسانی که ریفلاکس آنها ناشی از حساسیت به لبنیات نباشد؛ خوردن ماست توصیه می‌شود. ماست اسید معده را کاهش می‌دهد. توجه داشته باشید برای رفع سوزش سردل از ماست کم چرب استفاده کنید.

خربزه:

مانند موز، خربزه یکی دیگر از میوه‌های با خاصیت قلیایی بالا است که اسید معده را کاهش می‌دهد.

سیب زمینی:

سیب زمینی پخته باعث درمان سریع ریفلاکس شده و یکی از راهای آسان و دردسترس می‌باشد.

جو یا جو پرک :

تمام غلات برای رفع علائم ریفلاکس عالی هستند. اما بلغور جو یا جوپرک بسیار مفید است. چراکه با بافت ژله‌ای که دارد؛ باعث کاهش رفلاکس می‌شود.

مواد غذایی دارای باکتری پروبیوتیک :

باکتری پروبیوتیک در روده باعث کاهش مشکلات گوارشی می‌شود. غذاهایی که به طور طبیعی حاوی پروبیوتیک هستند؛ عبارتند از:

ماست کفیر
کلم بروکلی خام

سایر کارهایی که برای جلوگیری از سوزش سر دل و ریفلاکس می‌توانیم انجام دهیم:

اگرچه گفتیم خوردن غذاها در به وجود آوردن و همچنین رفع سوزش سردل، ممکن است از فرد به فرد دیگر متفاوت باشد، اما چندین دستورالعمل کلی وجود دارد که باعث کاهش ریفلاکس می‌شود.

۱- حفظ موقعیت درست:

در هنگام نشستن یا ایستادن، به خصوص بعد از غذا، خودتان را صاف نگه دارید. این کار باعث تسهیل عملکرد سیستم گوارش می‌شود. همچنین پس از یک وعده غذای بزرگ، قدم زدن می‌تواند به کاهش اسید معده و سرعت گوارش غذاها کمک کند.

۲- اگر اضافه وزن دارید، وزن خود را کاهش دهید:

چاقی نه تنها خطر ابتلا به ریفلاکس را افزایش می‌دهد، بلکه علائم آن را نیز تشدید می‌کند و بیشتر شما را آزار می‌دهد.

۳- سیگار کشیدن را متوقف کنید:

تنباکو باعث می‌شود عضلات LES یا همان دریچه بین معده و مری شل شود و درنتیجه ریفلاکس معده افزایش می‌یابد.

۴- از پوشیدن لباس‌های تنگ به خصوص در ناحیه شکم اجتناب کنید.

۵- از خوردن وعده های غذایی بزرگ اجتناب کنید:

وجود مقدار زیادی مواد غذایی در معده می‌تواند، فشار معده به دریچه بین مری و معده را افزایش دهد و باعث سوزش سردل  شود. توصیه می‌شود که رژیم غذایی شما شامل چندین وعده غذایی کوچکتر در طول روز باشد. برای شام رعایت این موضوع بسیار مهم است. چون علائم سوزش سردل درشب تشدید می‌شود.

۶- از خوردن غذا سه ساعت قبل از خواب اجتناب کنید:

همانطور که گفته شد؛ علائم رفلاکس در شب بیشتر است. بنابراین ۳ ساعت قبل از خواب غذا نخورید، تا معده شما برای خواب خالی باشد.

۷- خوابیدن در سمت چپ:

روش خوابیدن در موقع ریفلاکس

LES در سمت چپ معده است و اگر اسفنکتر مری شما ضعیف باشد، با خوابیدن در سمت چپ کمک می‌کنید که بسته شود. اگر در سمت راست خود بخوابید، ممکن است اسید از معده به مری وارد شود و موجب درد و آسیب به مری شود.

۸- استفاده از بالش بلند:

برای جلوگیری از برگشت اسید معده به مری، از بالش بلند استفاده کنید. برای کودکان دچار سوزش سردل، هم می‎توانید برای اینکه شب راحت‌تر بخوابند از بالش بلند استفاده کنید و آنها را به دنده چپ بخوابانید.

۹- کاهش استرس:

بسیاری از اختلالات گوارشی، از جمله سوزش سردل، با استرس ارتباط دارند. بنابراین تا می‌توانید از استرس دوری کنید.

 
علت ریفلاکس یا سوزش سردل چیست؟ – راههای جلوگیری و درمان ریفلاکس
به این مطلب چه امتیازی می دهی ؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *